Parafia

Historia Kościoła parafialnego pw. św. Wawrzyńca

Kościół został wybudowany w stylu barokowym w latach 1728-1730. W roku 1730 sufragan przemyski i ówczesny rektor kościoła ks. Andrzej Pruski poświęcił długo budowany kościół pod wezwaniem św. Wawrzyńca i św. Sebastiana. Kościół ten jest budowlą murowaną, w stylu zgładzonego baroku. W 1891 r. został on gruntownie wyremontowany i ozdobiony. Podczas I wojny światowej uległ dużym zniszczeniom. Wtedy to spłonął dach a sklepienie częściowo spadło. W latach 1994-1995 kościół otrzymał nowy dach, pokryty miedzią. Fakt ten jednocześnie stanowił I etap prac renowacyjnych wykonanych z zewnątrz, a obecnie prowadzonych wewnątrz. W listopadzie 1997 r. zakończono odnawianie ołtarza głównego. Ołtarz ten jest drewniany, trój osiowy i jednokondygnacyjny. Cokoły ustawione uskokowo stanowią podstawę kolumnady z posągami czterech świętych. W centralnej części ołtarza znajduje się obszerna wnęka o triforyjnym zarysie, objęta profilowaną, złoconą ramą. We wnęce, czerwonym, aksamitnym tle znajduje się krucyfiks. Na zasuwie obraz przedstawiający św. Wawrzyńca. Z kolei na osi wnęk mieści się tarcza objęta girlandami, w zwieńczeniu zaś rondo z przedstawieniami św. Sebastiana. Nad obrazem na osi umieszczona jest tarcza z inskrypcją, a nad nią Ducha św. W glorii. Kolorystyka ołtarza utrzymana jest w tonacji brązowej. We wnętrzu kościoła uwagę zwraca zabytkowa ambona z bogatą dekoracją snycerską. Boki płycin zwężają się ku górze, zamknięte są gzymsem. Płyciny ozdabia dekoracja z ornamentem akantowym. Kosz jest wieloboczny, na bogato dekorowanym wsporniku z elementami wolut oraz muszelek, zakończony szyszką. Na zaplecku znajduje się obraz przedstawiający św. Jana Ewangelistę z jego atrybutami :z jednej strony orzeł a z drugiej kielich z wężem. U góry zaplecka znajdują się dwa aniołki w pozie podtrzymującej baldachim. Na podniebieniu baldachimu namalowany jest Duch św. W glorii. W zwieńczeniu są uskrzydlone główki aniołków oraz postać Chrystusa Króla w glorii. Płycina, łącząca kosz z konstrukcją schodową, jest łukowato wycięta i ozdobiona ornamentem akantowym. Tak samo ozdobione są dwie płyciny obramujące schody od zewnątrz. W rogu, obok ołtarza bocznego znajdują się przykuwające uwagę chrzcielnica, głównie przez jej zwieńczenie, na którym znajduje się figura Chrystusa i św. Jana Chrzciciela podczas chrztu w Jordanie. Chrzcielnica typu kielichowego pochodzi z I poł. XVIII w. (późny barok). Baza chrzcielnicy jest ośmioboczna, trójstopniowa, trzon natomiast ma nisko położony nodus zdobiony liśćmi akantu. Czasza przykryta jest pokrywą zdobioną od góry trzema rzędami ornamentu liściastego ułożone łuskowo.

XVIII-wieczna rezydencja Biskupów przemyskich

Jak wiadomo Radymno w 1384r. zostało nadane biskupstwu przemyskiemu. Następnie w 1431r. Radymno otrzymało prawa miejskie. Herb miasta został zmieniony z infuły papieskiej na żaglowiec kołyszący się na falach. Niebawem też biskupi przemyscy wznieśli w Radymnie swoją rezydencję, przez co miasto miało miało zyskać na znaczeniu. Podobnie jak wszystkie rezydencje dostojników kościelnych i świeckich owa radymniańska stała się ośrodkiem miejscowego życia społecznego, kulturalnego, a być może politycznego. Niestety, rezydencja nie przetrwała do czasów dzisiejszych. Wcześniej zdewastowana i zniszczona, została rozebrana na początku XIX w. Pozostały po niej jedynie ślady fortyfikacji i towarzyszących zabudowań. W przeszłości odgrywała ważną rolę zarówno jako obiekt kulturalny, jak i strategiczny, obronny, ponieważ była ufortyfikowana. Rezydencja biskupów przemyskich znajdowała się na niewielkim wzgórzu, naprzeciw miasta, przy ujściu rzeki Rady do Sanu, na przedmieściu nazywanym Skołoszowem. Składała się z pałacu z komnatami i salami reprezentacyjnymi, oficyny, zabudowań gospodarczych i ogrodów. Wszystko to było otoczone wałem i fasadami, przez co rezydencja stanowiła główną obronę miasta. Informacje na temat radymniańskiej siedziby biskupów przemyskich są bardzo ubogie, albowiem wszystkie akta miejskie Radymna, spłonęły w 1939r. zginęło też wiele archiwaliów kościelnych i miejskich w Przemyślu. Ponadto nie udało też się odnaleźć przekazów ikonograficznych rezydencja, więc nie wiadomo dokładnie, jak wyglądała. Najważniejszym i najcenniejszym źródłem wiedzy o rezydencji radymniańskiej z XVIII wieku stał się dokument sporządzony z okazji lustracji miasta i klucza radymniańskiego, dokonanej na polecenie biskupa Sierakowskiego, rozpoczętej w 1746r. W oparciu o ten dokument można odtworzyć program przestrzennej rezydencji z tego czasu. Parterowy dom, nazywany pałacem, wykonany był z drewna i zawierał program mieszkalno-rezydencyjny. W rzucie poziomym przypominała literę „H”. Jego zasadniczą część stanowił w rzucie poziomym prostokąt utworzony z pięciu pokoi okalający sień. Cztery z nich przylegały do niej po bokach, zaś piąty mieścił się za nią na północy. Z układem tym łączy się cztery gabinety, dwa od dziedzica i dwa od ogrodu. Niewątpliwie pałac nawiązywał do typu dworów z końca XVIII wieku. Towarzyszył mu cały kompleks zabudowań i urządzeń pełniące funkcje usługowe, do których należały oficyny, kuchnia, piekarnia, piwnice, powozownia, stajnia, kuźnia, ogrody, stawy i folwark. „Lustracja” stanowi źródło pozwalające poznać również dawną świetność rezydencji. Niestety owa świetność nie trwała długo. Jeszcze za życia Aleksandra Fredry, który to ją zbudował, wyposażył w meble, ozdobił malowidłami i sporą ilością obrazów, została zdewastowana. Wojska rosyjskie zajęły ją i ograbiły w roku 1733. Od tej pory powoli niszczała. Biskupi przemyscy pochłonięci byli w tym czasie istotniejszymi dla nich sprawami w Przemyślu. W roku 1746 komisarze, którzy rozpoczynali lustrację, odnotowali poważne zniszczenia rezydencji zarówno z zewnątrz, jak i na zewnątrz. Zniszczenia te skumulowało jej zajęcie prze zaborców austriackich w 1772r. Splądrowana i pozbawiona właściwego użytku popadła w ruinę, aż w końcu rozebrano ją całkowicie, gdzieś na początku XVIII. Znikną na zawsze z krajobrazu Radymna zespół urbanistyczny. Na koniec należ jeszcze wspomnieć o ogrodzie, który znajdował się na przeciw terenu zajmowanego przez rezydencję, nad rzeką, za drogą do Przemyśla. Prawdopodobnie miał on założenia parkowe, o czym świadczyć mogą rosnące tam drzewa, posadzone w długie rzędy, wyznaczające aleje. Nad rzeką znajduje się do dziś stojący, wielomieszkaniowy dom nazywany „czworkiem”, widocznie mieścił się tu folwark. Kiedy w roku 1772 wkroczyli Austriacy wznieśli na terenie ogrodu budynki koszar wojskowych. Dziś w tych budynkach mają siedzibę m.in. Urząd Miejski, Miejska Biblioteka Publiczna, Gimnazjum i Szkoła Podstawowa.

1

Każda wspólnota ma swoją historię, w którą spogląda nie tylko by wspominać, ale także dziękować Bogu i ludziom za wszelkie dobro i uczyć się jak dalej razem żyć.

Jeszcze kilka lat temu wielu mieszkańcom Radymna wydawało się, że dotychczasowa świątynia jest w stanie pomieścić wszystkich wiernych. Na przełomie wieków wzrosła liczba mieszkańców miasta. Wraz z rozwojem i rozrostem Radymna pojawiła się troska o zaspokojenie potrzeb duchowych mieszkańców. Ksiądz Prałat Kazimierz Golenia podjął skuteczne działania w celu pozyskania działki pod budowę nowej świątyni przy ulicy Budowlanych.

 

26 sierpnia 2006 r. ks. Czesław Jaworski objął probostwo w Radymnie i to do niego Ksiądz Arcybiskup skierował prośbę dotyczącą konieczności podjęcia prac związanych z budową kościoła. Już w ostatnich dniach sierpnia 2006 roku została rozesłana prośba o złożenie ofert na opracowanie projektu architektonicznego kościoła i obiektów towarzyszących. Spośród nadesłanych prac został wybrany projekt mgr inż. Fryderyka Liputa, mgr inż. arch. Piotra Jurczaka i inż. Piotra Marszałka.

 

W początku 2007 roku parafianie wybrali Komitet Budowy Kościoła w składzie:

  • ks. Czesław Jaworski – przewodniczący
  • Janusz Grześko – zastępca przewodniczącego
  • Adam Lisańczuk – zastępca przewodniczącego
  • Roman Michalski – zastępca przewodniczącego
  • Zdzisław Wójcik – sekretarz
  • Wanda Zdzioch – główny skarbnik
  • Maria Wyczawska – skarbnik
  • Krzysztof Jędrzejak – skarbnik
  • Michał Folis – kierownik budowy

Członkowie:

  • Stanisław Babiś
  • Tadeusz Balicki
  • Janusz Biesiadecki
  • Władysław Błonarowicz
  • Marek Broda
  • Augustyn Gil
  • Maria Kuchta
  • Marian Lisowski
  • Zdzisław Mikoś
  • Zofia Pelc
  • Edward Piliszko
  • Antoni Przytuła
  • Marek Puzio
  • Kazimierz Rząsa
  • Marek Sobolewski
  • Zenon Sowa
  • Henryk Śpiewak
  • Stanisław Trelka
  • Eugeniusz Wilman
  • Wiesław Wiśniowski

W tym czasie parafianie mieli możliwość obejrzenia projektów nowego kościoła w gablotach przy kościele i na osiedlu. Była także możliwość obejrzenia wizualizacji komputerowej.

Projekt został ostatecznie zatwierdzony do realizacji przez Kurię Metropolitarną w Przemyślu w czerwcu 2007 roku. W dniu 20 czerwca 2007 r. Starosta Jarosławski wydał pozwolenie na budowę kościoła na osiedlu.

2

W sobotę, 14 lipca 2007 r. podczas Mszy św. o godz.11.00, którą odprawił w asyście Kapłanów z dekanatu oraz gości, Metropolita Przemyski Ksiądz Arcybiskup Józef Michalik poświęcił plac pod budowę kościoła na osiedlu Jagiełły.

3

28 lipca 2007 r. rozpoczęto kopanie fundamentów. W kolejnych dniach wylano fundamenty. Miesiąc później gotowe już były stopy fundamentowe, zbrojenia słupów i ław, wylane słupy. Podjęto prace przy szalunkach ław fundamentowych i kaplicy przedpogrzebowej. W październiku skończone zostały fundamenty, a na początku listopada został wylany strop nad kaplicą przedpogrzebową. Na tym zostały zakończone prace zaplanowane na 2007 rok.

 

 

Przez cały czas na konto parafii wpływają ofiary na budowę kościoła. Wielu parafian pracuje przy budowie, podejmując się prac stosownie do swoich możliwości. W dzieło budowy świątyni jest też zaangażowanych duchowo wielu parafian ofiarujących swoje modlitwy w tej intencji.

4

W niedzielę, 25 maja 2008 roku, podczas Mszy świętej o godz. 11.00 odprawionej na placu budowy nowego kościoła Ks. Arcybiskup Józef Michalik poświęcił i wmurował kamień węgielny. W Kronice Budowy Kościoła znajduje się zapis:

 

 

Z uznaniem wobec dokonań i z nadzieją na dalszą pomyślność w pracach budowlanych i duszpasterskich nowego Kościoła                                                                                                                w Radymnie

                                                                                                                                                                                                błogosławi

25.05 2008 r.                                                                                                           ks. Józef Michalik abp przemyski

 

 

W uroczystości tej wzięło udział wielu parafian i zaproszonych gości. W ścianę nowego kościoła, u podstawy krzyża przy pomniku Sługi Bożego Stefana Kardynała Wyszyńskiego oraz w fundamentach wylanych pod budynek Rejonowego Centrum Formacji i Przeciwdziałania Uzależnieniom wmurowane zostały akty erekcyjne.

Równolegle z budową kościoła prowadzone są roboty związane z budową Rejonowego Centrum Formacji i Przeciwdziałania Uzależnieniom.

5

 

W kolejnych miesiącach są kontynuowane prace przy budowie kościoła i centrum. Należy podkreślić bardzo duże zaangażowanie i ofiarność parafian. Wymurowano ściany kościoła, wylano stropy. W centrum formacji wzniesiono mury zewnętrzne i wewnętrzne, nad całością wylano strop. W kaplicy wykonano posadzkę, ustawiono ławki, ołtarz, ambonę, zamontowano ogrzewanie, instalację elektryczną i nagłośnienie.

 

 

Żywy Bóg Zbawiciel zamieszkał tu na tej ziemi, by nam błogosławić”. Tymi słowami ksiądz proboszcz wyraził swoją radość i wdzięczność za dzieła, jakie powstają przy naszym współudziale.

6

 

25 grudnia 2008 roku Metropolita Przemyski Ksiądz Arcybiskup Józef Michalik poświęcił kaplicę w Rejonowym Centrum Formacji i Przeciwdziałania Uzależnieniom. Umieścił w tabernakulum Najświętszy Sakrament i odprawił pierwszą Mszę św. Kaplica służyć będzie mieszkańcom osiedla do czasu ukończenia nowej świątyni.

Przy tej okazji ksiądz proboszcz zainicjował codzienne odmawianie różańca przed Mszą św. Inicjatywa ta została przyjęta z radością przez parafian.

7

Mimo zimowej pory trwają prace związane z gromadzeniem materiałów, na konto budowy wpływają ofiary, a przedstawiciele Komitetu Budowy niejednokrotnie spotykają się z życzliwością tych, do których zwracają się z prośbą o pomoc. W Środę Popielcową, 25 lutego 2009 roku Ks. Bp Adam Szal poświęcił drogę krzyżową w kaplicy. Wydarzenie to upamiętnia zapis w Kronice Budowy:

 

Bardzo dziękuję za zaproszenie do wspólnego przeżywania Środy Popielcowej. Wszystkim Duszpasterzom i Wiernym parafii Radymno życzę obfitego Bożego błogosławieństwa na czas Wielkiego Postu i Świąt Zmartwychwstania Pańskiego

25. 02. 2009                                                                                        Ks. Bp Adam Szal

8

W marcu 2009 roku wydano pamiątkowe podziękowania darczyńcom i osobom zaangażowanym w dzieło budowy kościoła.

 

W piątek, 3 kwietnia 2009 roku, setki parafian przeszło ulicami Radymna rozważając Drogę Krzyżową. Rozpoczęła się w kościele, a zakończyła na placu budowy nowej świątyni.

 

W Wielką Sobotę, 11 kwietnia 2009 roku, pierwszy raz poświęcono pokarmy w kaplicy na osiedlu.

Po Świętach Wielkanocnych rozpoczęto prace na budowie. Wykonano sklepienia naw bocznych kościoła oraz równolegle pracowano przy wznoszeniu budynku centrum formacji.

9

W maju 2010 roku zostały zakończone prace stanowiące wkład własny parafii przy budowie Rejonowego Centrum Formacji i Przeciwdziałania Uzależnieniom.

W listopadzie 2010 roku zostały zakończone prace przy budynkach parafialnych, a 25 grudnia w kościele św. Wawrzyńca została odprawiona Msza święta wieńcząca blisko 3 letni trud wznoszenia Rejonowego Centrum Formacji i Przeciwdziałania Uzależnieniom. Po tej uroczystości Ks. Abp Józef Michalik poświęcił budynek.

10

W 2011 roku trwają prace przy budowie kościoła. Po wykonaniu ścian i stropów naw bocznych rozpoczęto murowanie ścian i stropów nawy głównej oraz stropów prezbiterium.

 

 

Dnia 2 września 2011 roku Ks. Franciszek Rząsa rozpoczął dziewięciomiesięczną nowennę przed poświęceniem nowego kościoła. Odtąd co miesiąc w kaplicy gromadziły się dziesiątki osób, by ofiarować swe modlitwy w intencji dzieła budowy kościoła.

 

11

W styczniu 2012 roku parafia radymniańska przeżywała rekolekcje Papieskie przygotowujące wiernych do nawiedzenia wielkopiątkowego krzyża i relikwii bł. Jana Pawła II. Uroczystość nawiedzenia miała miejsce w dniach 14-15 stycznia. Drugi dzień nawiedzenia rozpoczęła Droga Krzyżowa z kościoła do wznoszonej na osiedlu świątyni. Po Mszy św. odprawionej w nowym kościele ks. proboszcz dotknął krzyżem papieskim nowego, wyrzeźbionego w drewnie, krzyża stojącego w budowanym kościele. To pierwszy ze skarbów, który na zawsze pozostanie w naszej nowej świątyni.

12

Wiosną rozpoczęto prace przy wykonaniu dachu oraz instalacji w kościele. Dzięki niesamowitej mobilizacji parafian już w kwietniu zakupiono blachę na dach, drzwi i okna, wykonano tynki wewnętrzne i rozpoczęto prace wewnątrz kościoła.

13

W święto Matki Bożej Wspomożycielki Wiernych, 24 maja, na Jasnej Górze miała miejsce uroczystość poświęcenia przez o. Izydora Matuszewskiego obrazu Matki Bożej Częstochowskiej do nowego kościoła. Podczas Apelu Jasnogórskiego Obraz został przekazany naszej parafii.

14

W dniach 9 – 12 czerwca odbyły się rekolekcje przygotowujące do poświęcenia kościoła. Prowadził je ks. Prałat Michał Józefczyk. W pierwszym dniu rekolekcji w uroczystej procesji do nowego kościoła został przeniesiony Najświętszy Sakrament i obraz Matki Bożej Częstochowskiej. Tam też została odprawiona Msza św.

15

W piątek, 15 czerwca, w Uroczystość Najświętszego Serca Pana Jezusa Ks. Arcybiskup Józef Michalik dokonał poświęcenia nowego kościoła oraz nadał mu przywilej odpustu. W nowej świątyni została odprawiona pierwsza suma odpustowa.

„Tak, jak kiedyś nasi ojcowie zbudowali kościół, z którego obecnie korzystamy, tak też i my, dla czci i chwały Bożej, ku pożytkowi naszemu i przyszłych pokoleń wznieśliśmy tę budowlę, wierząc, że ożyje ona duchem wiary, miłości, odwagi i patriotyzmu, duchem życia wolnego od jakiegokolwiek zniewolenia, a korzystanie z niej, za pośrednictwem Matki Najświętszej, poprowadzi wiele pokoleń do Chrystusa, naszego Pana”. – tymi słowami w imieniu parafii przedstawiciele Komitetu Budowy Kościoła witali zaproszonych na uroczystość Gości.

„Niechaj Pan Bóg będzie uwielbiony za Twoją, drogi nasz Arcypasterzu, historyczną decyzję o budowie naszego kościoła w Radymnie, bo w dzisiejszym zlaicyzowanym świecie wymagało to odwagi. Niedawno przeżywaliśmy pod Twoim przewodnictwem uroczystość poświęcenia kamienia węgielnego – dzisiaj stoi świątynia” – wyznał wzruszony ksiądz proboszcz Czesław Jaworski. Wspomniał o życzliwości wielu ludzi i licznych ofiarodawcach, którzy wspierali dzieło budowy zarówno materialnie, jak i modlitewnie – w obecności Księdza Arcybiskupa zapewnił o modlitwie w ich intencji. „Głęboko wierzę, że od dzisiaj, aż do końca dziejów, Parafia Radymniańska będzie zanosić do Pana Boga modlitewne dziękczynienie za Waszą dobroć”.

16

W okresie wakacyjnym trwały prace związane z wykończeniem i urządzeniem kaplicy przedpogrzebowej.

We wrześniu nowa świątynia została pomalowana. Również od września 2012 roku w kościele Najświętszego Serca Pana Jezusa ustalono godziny odprawiania Mszy św. – w dni powszednie o godz. 6.30 i 18.00, w niedziele – 8.00, 10.00 i 11.30.

W 2012 roku dzięki ofiarności Parafian i osób spoza parafii udało się wykończyć i wyposażyć kościół oraz jego zaplecze. Zostały wykonane instalacje: elektryczna, nagłaśniająca i centralnego ogrzewania.

W kaplicy przedpogrzebowej i pomieszczeniach zaplecza ułożono granitową posadzkę.

17

Kolejny rok 2013 to dalsze inwestycje w kościele i jego otoczeniu – wokół kościoła ułożono kostkę brukową, a sam budynek stopniowo ocieplano. Równocześnie gromadzono fundusze na wykonanie posadzki.

Równolegle do prowadzonych prac trwało przygotowanie duchowe do zbliżających się Świąt Bożego Narodzenia. Wraz z nadejściem Adwentu, 30 listopada 2013 r., w naszej parafii rozpoczęły się Misje św. Prowadzili je Ks. Prał. Dr Tadeusz Kocór i Ks. Prał. Dr Marian Balicki. Pierwszy raz spotkania misyjne odbywały się w obu kościołach. W ostatnim dniu Misji św. na placu przed kościołem Najświętszego Serca Pana Jezusa został ustawiony Krzyż Misyjny.

18

Jesienią 2014 roku został opracowany i zatwierdzony przez Kurię Biskupią w Przemyślu projekt posadzki prezbiterium. Niedługo potem rozpoczęto pierwsze prace.

Dzięki zaangażowaniu wielu Parafian świąteczny nastrój Bożego Narodzenia został dodatkowo podkreślony pięknym wystrojem prezbiterium.

19

Nadeszła kolej na ułożenie posadzki w nawie głównej kościoła. Z tygodnia na tydzień świątynia piękniała.

Dzięki pracy Parafian stopniowo porządkowano otoczenie kościoła. Należy wyrazić uznanie tym wszystkim wiernym, którzy nie szczędząc sił i czasu podejmowali się szeregu prac porządkowych.

 

Grupy przyparafialne

W nowej parafii przystąpiono do rozbudowy żywego kościoła: Akcji Katolickiej, Ruchu Światło Życie – Oazy Młodzieżowej i Domowego Kościoła, Róż Żywego Różańca, Honorowej Straży Najświętszego Serca Pana Jezusa, Liturgicznej Służby Ołtarza, Dzieci Maryi, Katolickiego Stowarzyszenia Wychowawców, Szkolnego Koła Caritas, Środowiskowego Domu Samopomocy, Świetlicy Parafialnej i Zespołu Wokalno-Instrumentalnego.

W odpowiedzi na papieską zachętę w Roku Miłosierdzia, uwzględniając 1050 rocznicę chrztu Polski i wezwanie do gorliwości wyrażanej w czynach rodzących się z wiary, w tej najmłodszej diecezjalnej wspólnocie zostały powołane do życia cztery diakonie o charakterze służebnym. Są to diakonie: ewangelizacyjna, charytatywna, liturgiczno-modlitewna, gospodarczo-ekonomiczna. Każda z nich jest reprezentowana przez jednego z duszpasterzy oraz delegatów z poszczególnych rejonów parafii. Dzięki tej współpracy kapłani słuchają sugestii, poznają problemy i czerpią inspirację do dalszej pracy.